We zijn van start!

Aangekomen op Biak – meteen aan het werk

Nadat we eindelijk op Biak zijn aangekomen, willen we ook direct aan de slag. De komende dagen staan in het teken van het bekijken van mogelijke nieuwe projecten én natuurlijk het bezoeken van afgeronde projecten.

Juist die afgeronde projecten hebben onze speciale aandacht. In een jaar kan er veel gebeuren. Wij vinden het belangrijk dat deze projecten goed onderhouden blijven, zodat ze ook echt blijven functioneren. In onze verslagen nemen we jullie dit jaar weer mee langs al deze plekken.

Vrijdag 20 februari – Eindelijk echt beginnen

Vandaag gaan we écht van start. Al vroeg rijden we naar Inge, die ons vandaag zal vergezellen. De meeste lezers kennen Inge inmiddels wel, maar toch even een korte introductie. Inge woont al haar hele leven op Biak. In de Nederlandse tijd heeft ze hier op school Nederlands geleerd. Ze kent het eiland als geen ander. Voor ons is ze een enorme steun: een dierbare vriendin, een geweldige tolk en iemand die altijd klaarstaat – ook als wij weer in Nederland zijn. En niet onbelangrijk: ze gaat graag met ons op pad.

Kampong Kajasbo – Hydrocultuur

Onze eerste stop is kampong Sundey. Bij de school staat een hydrocultuurinstallatie die wij eerder hebben geplaatst. Het schoolhoofd, Serli, beheert deze.

Serli vertelt ons dat één van haar leraren inmiddels is aangesteld als schoolhoofd in kampong Kajasbo. Hij zou daar ook graag een hydrocultuurinstallatie willen plaatsen — net als in Sundey — als educatief project voor de kinderen. Hoe mooi is het dat leerlingen hun eigen groenten leren verbouwen én deze vervolgens zelf kunnen eten?

In Kajasbo treffen we een nette school aan. Op het eerste gezicht ziet ook het sanitair er goed uit. Dat is altijd het eerste waar we naar kijken bij een schoolbezoek.

Maar schijn bedriegt. De watertank blijkt omgevallen en kapot te zijn. Hierdoor kunnen de toiletten niet meer worden doorgespoeld.

Ter plekke maken we een plan:

·De kampongbewoners gaan het toiletgebouw schoonmaken en schilderen.

·Wij zorgen voor de benodigde materialen om een nieuw waterreservoir te plaatsen.

·De oude tank stond op een houten stellage van één meter hoog. Deze is doorgezakt, waardoor de tank is geknapt. Dit keer maken we een verhoging van koraal en cement. De bewoners gaan deze zelf bouwen.

·Daarop plaatsen we een watertank van 2200 liter, zodat zowel het toiletgebouw als de toekomstige hydrocultuur van water wordt voorzien.

Voor de hydrocultuur bekijken we het schoolterrein.

Naast de woning van het schoolhoofd ligt een mooie vlakke ruimte — ideaal voor de installatie. Vanuit de woning kan de stroom worden aangelegd.

Een timmerman uit Kajasbo gaat eerst in Sundey kijken hoe de constructie daar is opgebouwd. Aan de hand van zijn bevindingen bestellen wij, in overleg met hem, de materialen die vervolgens naar Kajasbo worden gebracht.

Wordt vervolgd dus.

Kampong Mandon – Geen waterprobleem, maar een elektriciteitsprobleem

Daarna rijden we door naar kampong Mandon. We hadden gehoord dat hier geen water (meer?) was, maar wat er precies speelde was onduidelijk.

Bij aankomst worden we aangesproken door de kepala kampong (dorpshoofd). Hij vertelt dat er wel watertappunten zijn, maar dat er geen water uitkomt. Hij wijst ons een bron aan waar eventueel water opgepompt zou kunnen worden.

Dat vonden we vreemd. We vragen naar de oorspronkelijke bron waarop de tappunten zijn aangesloten.

Daar treffen we een indrukwekkend systeem aan:

·Een watertoren van acht meter hoog

·Twee reservoirs van 1000 liter

·Een onderwaterpomp in een bron in een grot

Onze eerste gedachte: misschien is de pomp kapot of vastgelopen in het slib.

Maar dan horen we naast de toren de elektriciteitsmeter piepen. Hier werkt stroom prepaid: is het tegoed op, dan stopt alles. Serli zet wat tegoed op de meter en we starten het systeem opnieuw op. De pomp begint te draaien. De reservoirs vullen zich.

En in de kampong begint het water weer te stromen.

Er is hier dus geen waterprobleem — maar een elektriciteits- en betaalprobleem. De installatie is prachtig en kostbaar. Onze hulp is hier niet nodig. Hoe de bewoners onderling de elektriciteitsrekening regelen, is iets waar wij ons niet in mengen. Wel hebben we gezegd dat het zonde is om zo’n mooie installatie ongebruikt te laten.

Wie dit systeem ooit heeft aangelegd, weten wij overigens niet.

Lapan – De moeders van Wamena

Onze laatste stop is Lapan, een wijk van Biak-stad. Hier wonen de “moeders van Wamena”: een groep vrouwen afkomstig uit het binnenland van West-Papua. In Wamena hebben zij geleerd groenten te verbouwen. Dat proberen ze hier op Biak ook, al is dat niet eenvoudig.

Biak bestaat grotendeels uit koraalgrond — niet bepaald ideale landbouwgrond. Toch slagen deze vrouwen erin gewassen te verbouwen. Wij hebben hen de afgelopen jaren voorzien van zaden, waarmee zij groenten kweken en verkopen op de pasar.

Omdat we niet precies wisten hoe zij wonen, en Serli had geopperd dat een hydrocultuur hier misschien een goed idee zou zijn, zijn we gaan kijken.

Serli brengt ons naar het huis van de vrouw aan wie zij namens ons de zaden overhandigt. Daar zou eventueel een hydrocultuur kunnen komen.

Maar bij aankomst blijkt dat de moeders verspreid wonen. En wij plaatsen geen hydrocultuur bij particulieren — alleen wanneer het een gemeenschap dient.

Dat plan laten we dus direct los.

Wat ons echter diep raakt, is de krotwoning waarin deze vrouw met haar man en vijf kinderen woont. Er wordt nog gekookt op hout, binnen in de kleine woning. We zijn inmiddels wel wat gewend hier, maar zo kort na aankomst uit Nederland is het toch weer even schakelen.

Geen hydrocultuur hier.

Maar we gaan wél helpen om dit huis op te knappen.

Jantinus en Mark

Wil je ook bijdragen dat kan! Gebruik daarvoor de donatie link. Je kan zelf een bedrag invullen.

Donatie link

of door onderstaand rekeningnummer te gebruiken:

NL27 RABO0394857178 t.n.v.Stichting Hati Bersatu